Wakacje Składkowe dla przedsiębiorców – jak skorzystać ze zwolnienia z opłacania składek ZUS w 2024 roku

Od 1 listopada 2024 roku przedsiębiorcy prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą mogą składać wnioski o zwolnienie z opłacania składek ZUS na określony miesiąc. Są to tzw. „wakacje składkowe”, czyli możliwość czasowego odciążenia budżetu firmy poprzez ulgę w opłatach na ubezpieczenia społeczne. Poniżej przedstawiamy szczegółowy przewodnik: czym są wakacje składkowe, jakie kryteria należy spełnić, kto może ubiegać się o zwolnienie oraz jakie formalności są z tym związane.

Istota wakacji składkowych

Wakacje składkowe to możliwość skorzystania ze zwolnienia z opłacania składek za jeden wybrany miesiąc w roku. Zwolnienie obejmuje składki na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne – emerytalne, rentowe i wypadkowe – oraz dobrowolne ubezpieczenie chorobowe. Może obejmować także składki na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy, jeśli są one opłacane przez przedsiębiorcę.

Uwaga: Wakacje składkowe nie dotyczą składek na ubezpieczenie zdrowotne, które wciąż należy opłacić.

W 2024 roku wakacje składkowe można zaplanować najwcześniej na grudzień – należy wówczas złożyć wniosek o zwolnienie do końca listopada.

Kto może skorzystać z wakacji składkowych

Aby przedsiębiorca mógł skorzystać z wakacji składkowych, musi spełniać określone przez ZUS kryteria:

1. Prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej – Z wakacji składkowych mogą skorzystać jedynie przedsiębiorcy, którzy nie prowadzą działalności rolniczej i są wpisani do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG) lub działają jako wspólnicy spółki cywilnej.
2. Limit 10 ubezpieczonych – Przedsiębiorca musi zatrudniać maksymalnie 10 osób zgłoszonych do ubezpieczeń społecznych lub zdrowotnych, wliczając siebie. Wlicza się tu pracowników, zleceniobiorców (z wyjątkiem uczniów i studentów do 26 roku życia) oraz współpracujące osoby z rodziny. Wyłączeni są natomiast pracownicy na urlopie macierzyńskim, wychowawczym lub bezpłatnym.
3. Ubezpieczenie społeczne w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku – Przedsiębiorca musi być objęty ubezpieczeniem przynajmniej przez jeden dzień w miesiącu poprzedzającym miesiąc składania wniosku (dotyczy ubezpieczenia emerytalnego, rentowego i wypadkowego, a także chorobowego, jeśli jest dobrowolnie opłacane).
4. Przychody z działalności – Przedsiębiorca musi spełnić kryterium przychodowe:
   • W ostatnich dwóch latach przed rokiem złożenia wniosku, przedsiębiorca nie uzyskał przychodu z działalności gospodarczej lub
   • co najmniej w jednym roku z dwóch ostatnich lat poprzedzających ten rok jego roczny przychód z tej działalności nie przekraczał równowartości w złotych 2 milionów euro,
5. Zakaz świadczenia usług dla byłego pracodawcy – Przedsiębiorca nie może prowadzić działalności na rzecz byłego pracodawcy w roku złożenia wniosku oraz w roku go poprzedzającym, jeśli w roku rozpoczęcia działalności gospodarczej lub rok wcześniej wykonywał dla niego w ramach stosunku pracy czynności wchodzące w zakres jego działalności.
6. Dobrowolne ubezpieczenie chorobowe (dla chętnych) – Jeśli przedsiębiorca chce, aby wakacje składkowe objęły także składkę na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, musi być do niego zgłoszony w miesiącu składania wniosku i miesiąc wcześniej.
7. Limit pomocy de minimis – Zwolnienie z opłacania składek to pomoc de minimis, a więc przedsiębiorca musi dysponować limitem tej pomocy, który pokrywa wartość składek za miesiąc, na który składa wniosek.

Spełnienie powyższych kryteriów jest warunkiem koniecznym do otrzymania zwolnienia z opłacania składek ZUS.

Sposób składania wniosku

Wnioski należy składać elektronicznie przez profil płatnika na Platformie Usług Elektronicznych (PUE) ZUS. Ważne jest, aby wniosek wpłynął w miesiącu poprzedzającym miesiąc, za który przedsiębiorca chce być zwolniony z opłacania składek. Wnioski złożone wcześniej lub później nie zostaną rozpatrzone.

Wspólnik spółki cywilnej

Wspólnicy spółki cywilnej prowadzący działalność gospodarczą i wpisani do CEIDG również mogą skorzystać z wakacji składkowych, ale muszą złożyć wniosek z indywidualnego profilu płatnika na PUE ZUS, a nie z konta spółki. Każdy wspólnik jest płatnikiem składek na własne ubezpieczenia i powinien rozliczać się z ZUS indywidualnie.

Informacja o otrzymanym zwolnieniu ze składek

ZUS automatycznie rozpatruje wnioski i informuje przedsiębiorców o swojej decyzji na ich profilu płatnika na PUE ZUS. Jeśli przyznano zwolnienie, przedsiębiorca otrzyma stosowną informację. Możliwe jest także przyznanie częściowego zwolnienia lub odmowa, co również zostanie przekazane na profil płatnika.

Odwołanie od decyzji ZUS

Przedsiębiorcy, którym ZUS odmówił zwolnienia, mogą odwołać się od decyzji do sądu okręgowego za pośrednictwem ZUS. Mają na to miesiąc od dnia otrzymania decyzji, a odwołanie można złożyć pisemnie lub ustnie do protokołu.

Podsumowanie
Wakacje składkowe to korzystna opcja dla przedsiębiorców, którzy chcą chwilowo obniżyć koszty prowadzenia działalności. Warto jednak – przed wystąpieniem do ZUS ze stosownym wnioskiem – dokładnie przeanalizować spełnienie wszystkich kryteriów.